Ένα σημαντικό από άποψη παρουσιών και θεματολογίας Συνέδριο για τις «Βιώσιμες  Ενεργειακές Εφαρμογές στα Νησιά» παρακολούθησε αντιπροσωπεία της ΣΕΣ στις 24 και 25.11.16 στην Αθήνα.

Στο Συνέδριο που οργάνωσαν το Δίκτυο Δάφνη, το Ενεργειακό Γραφείο Αιγαίου και το διαδικτυακό portal “Energy Press” συμμετείχαν μεταξύ άλλων Πρόεδροι, Διευθυντές, και Στελέχη του Υπουργείου Ενέργειας, της ΔΕΗ ΑΕ, του ΔΕΔΔΗΕ, του ΑΔΜΗΕ, της ΔΕΠΑ (φυσικό αέριο), της ΡΑΕ (Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας), εκπρόσωποι εταιριών που ασχολούνται με ΑΠΕ, και καθηγητές πανεπιστημίων που ερευνούν θέματα ενέργειας και βιώσιμης ανάπτυξης των ΑΠΕ στα νησιά.

Στις δύο ημέρες του Συνεδρίου αναφέρθηκαν πετυχημένα ή λιγότερο πετυχημένα παραδείγματα εφαρμογών ή προσπάθειες εφαρμογών ΑΠΕ στην Ελλάδα, τα προβλήματα, οι δυσκολίες και οι προοπτικές μεγάλων έργων με φωτοβολταικά  και υπεράκτιων αιολικών πάρκων, αναλύθηκε το υπάρχον θεσμικό πλαίσιο και τα κενά του όπως και οι δυνατότητες και οι εξελίξεις στο θέμα των διασυνδέσεων νησιών με την ηπειρωτική Ελλάδα και συζητήθηκε η χρησιμότητα και επιλεξιμότητα πιλοτικών προγραμμάτων. Πολλοί ομιλητές επίσης αναφέρθηκαν, σύμφωνα και με τη θεματολογία του Συνεδρίου, στις διαφορετικές δυνατότητες αποθήκευσης ενέργειας.

Στο θέμα αυτό έγινε και η παρέμβαση της ΣΕΣ, δια στόματος του καθηγητή και μέλους της ΣΕΣ Δημήτρη Κατσαπρακάκη, ο οποίος  αναφέρθηκε στα πλεονεκτήματα και τις ουσιαστικές διαφορές που έχει η μέθοδος της αντλησιοταμίευσης έναντι αυτής των μπαταριών.

Παράλληλες εφαρμογές με βάση τις ΑΠΕ αναφέρθηκαν επίσης είτε συνοπτικά όπως η ηλεκτροκίνηση, η υδροδότηση, και οι αφαλατώσεις είτε αναλυτικότερα όπως ο δημοτικός φωτισμός.

Στα ενδιαφέροντα που ακούστηκαν στο Συνέδριο μπορούμε να ξεχωρίσουμε μερικά :

  • Η παραδοχή όλων των ομιλητών ότι τα νησιά είναι ιδιαίτερη κατηγορία γιατί πρόκειται κυρίως για αυτόνομα, μη διασυνδεδεμένα συστήματα, έχουν δυσκολία πρόσβασης, μεγάλες διακυμάνσεις στην ζήτηση κυρίως λόγω της εποχικότητας του τουρισμού και μεγάλο κόστος παραγωγής.
  • Σήμερα η παραγωγή ενέργειας στα νησιά γίνεται κατά περίπου 80% από θερμικές πηγές (δηλαδή πετρέλαιο) και κατά περίπου 20 % από ΑΠΕ. Η ανάγκη μεγαλύτερης διείσδυσης των ΑΠΕ στην παραγωγή ενέργειας αποτελεί κοινό στόχο όλων των υπηρεσιών, οργανισμών, επιχειρήσεων και φορέων που συμμετείχαν στο Συνέδριο.
  • Τα «όρια ισχύος», δηλαδή το μέχρι ποιο ποσοστό των αναγκών μπορούν να καλύπτονται από ΑΠΕ είναι ένα ανοιχτό θέμα που επηρεάζει αποφάσεις για επενδύσεις και καινοτόμες προσπάθειες. Το όριο του 30% είναι ένα «αυθαίρετο όριο» όπως υποστηρίχθηκε από πολλούς και σήμερα εξετάζεται με προσοχή ακόμα και το 100% (θυμίζουμε ότι όταν ξεκίνησε η ΣΕΣ αυτό το ποσοστό από πολλούς θεωρούνταν απαράβατος όρος και κανόνας που δεν θα επέτρεπε ποτέ στη Σίφνο την 100% ενεργειακή αυτονομία!)
  • Το θεσμικό πλαίσιο, ο κώδικας των μη διασυνδεδεμένων νησιών, η πλήρης απελευθέρωση των ΑΠΕ, τα περιβαλλοντικά και θεσμικά ζητήματα, τα ζητήματα αρμοδιοτήτων και διαχείρισης του συστήματος με την προοπτική της 100% παραγωγής από ΑΠΕ, είναι ανοιχτά ζητήματα που πρέπει να μελετηθούν και να σχεδιαστούν με προσοχή. Στην κατεύθυνση αυτή δουλεύουν αρκετοί φορείς και υπηρεσίες.
  • Ο χρόνος και οι καθυστερήσεις, τα ανοιχτά θέματα και η αβεβαιότητα δυσκολεύουν την προοπτική μεγαλύτερης διείσδυσης των ΑΠΕ. Στις χρονοβόρες διαδικασίες και το κόστος τους αναφέρθηκε στη σύντομη παρέμβασή του και ο Πρόεδρος της ΣΕΣ Απόστολος Δημόπουλος.
  • Είναι σημαντικό ότι συστάθηκε νέα Διεύθυνση για την ανάπτυξη των ΑΠΕ στο Υπουργείο Ενέργειας.
  • Από πολλούς επισημάνθηκε η μεγάλη δύναμη των μικρών περιοχών και των τοπικών κοινωνιών που μπορούν να ενισχυθούν με διάφορους τρόπους εφόσον έχουν μελετημένα και ξεκάθαρα σχέδια που έχουν λάβει υπόψη τους όλα τα δεδομένα. Παράλληλα βέβαια αναφέρθηκαν και σχέδια που έμειναν στα χαρτιά, κόλλησαν στην εφαρμογή ή καθυστέρησαν αδικαιολόγητα πολύ, αναφέρθηκαν όμως και προγράμματα με καλές προοπτικές όπως το πιλοτικό «έξυπνο νησί» και το πρόγραμμα της Τήλου.
  • Η αντλησιοταμίευση θεωρείται αυτή τη στιγμή τεχνολογία ώριμη, αξιόπιστη και δοκιμασμένη, μία από τις δύο επικρατούσες τεχνολογίες για αποθήκευση ενέργειας.
  • Είναι θετικό για τις προσπάθειές μας ότι η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου είναι, όπως επί λέξει ανέφερε ο Αντιπεριφερειάρχης Ενέργειας, «δίπλα σε κάθε προσπάθεια ενίσχυσης των ΑΠΕ» παρότι στις Κυκλάδες οι τοπικές κοινωνίες είναι πιο επιφυλακτικές από τις κοινωνίες των Δωδεκανήσων.

Το Συνέδριο παρακολούθησαν εκπρόσωποι Δήμων που συμμετέχουν στο Δίκτυο Δάφνη, της Περιφέρειας ΝΑ, επιχειρήσεων και επενδυτών στο χώρο των ΑΠΕ, επιστήμονες και στελέχη σχετικών δημοσίων υπηρεσιών και οργανισμών.